गीता सुगीता कर्तव्या Class 8 Worksheet with Answers Sanskrit Chapter 5 - #NCSOLVE 📚

With regular practice using our Class 8 Sanskrit Deepakam Worksheet and Class 8 Sanskrit Chapter 5 गीता सुगीता कर्तव्या Worksheet with Answers, students perform better.

Class 8 Sanskrit Chapter 5 Worksheet गीता सुगीता कर्तव्या

Class 8 Sanskrit गीता सुगीता कर्तव्या Worksheet

गीता सुगीता कर्तव्या Worksheet

अधोलिखितानां प्रश्नानाम् एकपदेन उत्तरत ।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर एक शब्द में दीजिए।)

(क) गीता जयन्ती महोत्सवे रमेशः केन सह अगच्छत् ?
उत्तर :
पित्रा / जनकेन

(ख) गीता जयन्ती महोत्सवः कुत्र आचरित: ?
उत्तर :
कुरुक्षेत्रे

(ग) गीतायाम् उपदेशा: कीदृशाः सन्ति ?
उत्तर :
अमृततुल्याः

(घ) सम्मोहः कस्मात् भवति ?
उत्तर :
क्रोधात्

(ङ) श्रद्धावाँल्लभते किम् ?
उत्तर :
ज्ञानं

अधोलिखितानां प्रश्नानां पूर्णवाक्येन उत्तरत।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर पूर्ण वाक्य में दीजिए।)

(क) कुरुक्षेत्रे केषां मध्ये सङ्ग्रामः अभवत्?
उत्तर :
कुरुक्षेत्रे कौरवानां, पाण्डवनां च मध्ये सङ्ग्रामः अभवत्।

(ख) कुरुक्षेत्रे कः युद्धपराङ्मुखम् अभवत्?
उत्तर :
कुरुक्षेत्रे अर्जुन : युद्ध पराङ्मुखम अभवत्।

(ग) गीतानुसारेण मुने: का विशेषता ?
उत्तर :
यः इच्छा, आसक्तिः, भयः क्रोधः च मुक्तवा स्थितधीः भवति सः मुनिः अस्ति।

(घ) बुद्धिनाशात् किम् भवति ?
उत्तर :
बुद्धिनाशात् प्रणिनः सम्पूर्णनाशः भवतिः ।

(ङ) गीतानुसारेण के कृष्णस्य प्रियः भवति ?
उत्तर :
सन्तुष्टाः सततं योगी, दृढनिश्चयाः मनः बुद्धि च कृष्णार्पितं ते जनाः कृष्णस्य प्रियं भवति ।

अधोलिखितं श्लोकं पठित्वा श्लोकाधारितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि निर्देशानुसारं लिखत ।
(निम्नलिखित श्लोक को पढ़कर श्लोक पर आधारित प्रश्नों के उत्तर निर्देशानुसार लिखिए।)

I. क्रोधाद्भवति सम्मोह : सम्मोहात्स्मृतिविभ्रमः ।
स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशो बुद्धिनाशात्प्रणश्यति ।।

प्रश्न 1.
अधोलिखितानां प्रश्नानां एकपदेन उत्तरत्त ।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर एक शब्द में दीजिए।)
(क) क्रोधात् कः भवति ?
उत्तर :
सम्मोहः

(ख) स्मृतिविभ्रमः कस्मात् भवति ?
उत्तर :
सम्मोहात्

(ग) स्मृति भ्रशात् किं भवति ?
उत्तर :
बुद्धिनाशं

(घ) प्राणेः समग्रनाशस्य मूलः कः अस्ति ?
उत्तर :
क्रोध:

प्रश्न 2.
अधोलिखितानां प्रश्नानां पूर्णवाक्येन उत्तरत।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर पूर्ण वाक्य में दीजिए।)
(क) प्राणे: सम्पूर्ण नाशः कस्मात् भवति ?
उत्तर :
प्राणे: सम्पूर्ण नाश बुद्धिनाशात् भवति ।

(ख) बुद्धिनाशः कस्मात् भवति ?
उत्तर :
स्मृति भ्रंशाद् बुद्धि नाशः भवति ।

प्रश्न 3.
निर्देशानुसारम् उत्तरत।
(निर्देशानुसार उत्तर दीजिए ।)
(i) ‘विभ्रमः’ इति पदे कः उपसर्गः ?
(अ) विभ्
(ब) वि
(स) व
(द) इ
उत्तर :
(ब) वि

(ii) ‘सम्मोहात्’ इति पदे का विभक्तिः ?
(अ) पञ्चमी
(ब) चतुर्थी
(स) षष्ठी
(द) सप्तमी
उत्तर :
(अ) पञ्चमी

(iii) ‘बुद्धि:’ इति पदस्य पर्यायः अस्ति
(अ) श्री:
(ब) मध्यमः
(स) मङ्गला
(द) मति:
उत्तर :
(द) मतिः

(iv) ‘प्रणश्यति’ पदः कस्य पुरुषस्य अस्ति ?
(अ) प्रथमः
(ब) चञ्चला
(स) उत्तम:
(द) न कोऽपि
उत्तर :
(अ) प्रथमः

II. श्रद्धावाँल्लभते ज्ञानं तत्परः संयतेन्द्रियः ।
ज्ञानं लब्ध्वा परां शान्तिमचिरेणाधिगच्छति।।

प्रश्न 1.
अधोलिखितानां प्रश्नानां एकपदेन उत्तरत।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर एक शब्द में दीजिए।)

(क) ज्ञानं कीदृशः मनुष्यः लभते ?
उत्तर :
श्रद्धावान्

(ख) कः मनुष्यः संयतेन्द्रियः ?
उत्तर :
ज्ञानीं

(ग) ज्ञानं प्राप्त्यर्थं वयं कीदृशः भवेम ?
उत्तर :
श्रद्धावान्

(घ) शान्ति प्राप्त्यर्थ किं आवश्यकम् अस्ति ?
उत्तर :
ज्ञानं

प्रश्न 2.
अधोलिखितानां प्रश्नानां पूर्णवाक्येन उत्तरत।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर पूर्ण वाक्य में दीजिए।)

(क) शान्तिमचिरेण कदा अधिगच्छति?
उत्तर :
यदा ज्ञानं प्राप्येत् तदा शान्तिमधिगच्छन्ति।

(ख) ज्ञानं लब्ध्वा मनुष्यः किं प्राप्नोति ?
उत्तर :
ज्ञानं लब्ध्वा मनुष्यः शान्तिं प्राप्नोति ।

प्रश्न 3.
निर्देशानुसारम् उत्तरत् ।
(निर्देशानुसार उत्तर दीजिए ।)
(i) ‘लब्ध्वा ‘ इति पदे कः प्रत्ययः अस्ति ?
(अ) ध्वा
(ब) वा
(स) क्त्वा
(द) त्वा
उत्तर :
(स) क्त्वा

(ii) ‘लभते’ इति पदं कस्य लकारस्य ?
(अ) लट्
(ब) लृट्
(स) लोट्
(द) लङ्
उत्तर :
(अ) लट्

(iii) ‘श्रद्धावाँल्लभते’ इति पदस्य सन्धि-विच्छेदः अस्ति ?
(अ) श्रद्धान् + वाल्लभते
(ब) श्रद्धावान् + लभते
(स) श्रद्धाम् + वाल्लभते
(द) श्रद्धावात् + लभते
उत्तर :
(ब) श्रद्धावान् + लभते

(iv) ‘शान्तिम्’ इति पदे का विभक्तिः अस्ति?
(अ) द्वितीया
(स) चतुर्थी
(ब) तृतीया
(द) पञ्चमी
उत्तर :
(आ) द्वितीया

अधोलिखितानां प्रश्नानाम् उत्तराणि विकल्पेभ्यः चित्वा लिखत ।
(निम्नलिखित प्रश्नों के उत्तर विकल्पों में से चुनकर लिखिए | )

(i) गीतायाः उपदेशः कः कं दत्तवान् ?
(अ) अर्जुन:, कृष्णं
(ब) कृष्ण:, अर्जुनं
(ग) कृष्णः, भीमं
(द) भीष्मः, अर्जुनं
उत्तर :
(ब) कृष्ण:, अर्जुनं

(ii) गीतायाः अनुसारं तत्त्वदर्शिन: के सन्ति?
(अ) मूढा:
(ब) धनिका:
(स) निर्धनाः
(द) ज्ञानिनः
उत्तर :
(द) ज्ञानिनः

(iii) हर्षामर्षभयोद्वेगैर्मुक्तो कस्य प्रियः भवति ?
(अ) अर्जुनस्य
(ब) कृष्णस्य
(स) भीमस्य
(द) शिवस्य
उत्तर :
(ब) कृष्णस्य

(iv) प्रियवाक्यप्रदानेन के तुष्यन्ति ?
(अ) सर्वे
(ब) देवा:
(स) विष्णुः
(द) अर्जुन:
उत्तर :
(अ) सर्वे

(v) सुख – दुःखे कीदृशं भावं युक्तं भवेत् ?
(अ) नैराश्यं
(ब) हर्ष
(स) दीनं
(द) समत्वं
उत्तर :
(द) समत्वं

रेखाङ्किकतपदानाम् आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत |
(रेखांकित पदों के आधार पर प्रश्न- निर्माण कीजिए ।)

(क) गीता सुगीता कर्त्तव्या शास्त्रविस्तरैः ।
उत्तर :
का

(ख) श्रीकृष्णस्य उपदेशः एव श्रीमद्भगवद्गीता अस्ति ।
उत्तर :
कस्य

(ग) ज्ञानं लब्ध्वा परां शान्तिमधिगच्छति ।
उत्तर :
किम्

(घ) सन्तुष्टः सततं योगी भवति ।
उत्तर :
कः

(ङ) प्रियवाक्यप्रदानेन सर्वे तुष्यन्ति जन्तवः ।
उत्तर :
केन

मञ्जूषातः उचितपदानि चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत ।
(मंजूषा से उचित पद चुनकर रिक्त स्थानों की पूर्ति कीजिए।)

मञ्जूषाः लब्ध्वा, सम्मोह:, विगतस्पृहः, प्रियः, ज्ञानं।

(क) दुःखेष्वनुद्विग्नमनाः सुखेषु ____ ।
(ख) क्रोधाद् भवति ____ ।
(ग) उपदेक्ष्यन्ति तें ____ ज्ञानिनस्तत्वदर्शिनः ।
(घ) ज्ञानं ____ परां शान्तिमचिरेणधिगच्छति ।
(ङ) मय्यर्पितमनोबुद्धिय मद्भक्तः स मे ____।
उत्तर :
(क) विगतस्पृहः
(ख) सम्मोह :
(ग) ज्ञानं
(घ) लब्ध्वा
(ङ) प्रिय:

अधोलिखितयोः श्लोकान्वयोः रिक्तस्थानानि पूरयत ।
(निम्नलिखित श्लोकों के अन्वयों में रिक्त स्थानों की पूर्ति कीजिए।)

(क) क्रोधाद्भवति सम्मोह : सम्मोहात्स्मृतिविभ्रमः ।
स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशो बुद्धिनाशात्प्रणश्यति ॥ ॥
अन्वयः क्रोधात् सम्मोह : भवति । (i) ____ स्मृतिविभ्रमः ।
स्मृति भ्रंशात् (ii) ____ बुद्धि नाशात् प्रणश्यति ।
उत्तर :
(i) सम्मोहात्
(ii) बुद्धिनाशः

(ख) अद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च ।
निर्ममो निरहङ्कारः समदुःखसुखः क्षमी ||
अन्वयः सर्वभूतानां (i) ____ मैत्र: च करुणः एव (ii) ____
निरहङ्कारः समदुःख सुःख (iii) ____ ।
उत्तर :
(i) अद्वेष्टा
(ii) निर्ममः
(iii) क्षमी

The post गीता सुगीता कर्तव्या Class 8 Worksheet with Answers Sanskrit Chapter 5 appeared first on Learn CBSE.

📚 NCsolve - Your Global Education Partner 🌍

Empowering Students with AI-Driven Learning Solutions

Welcome to NCsolve — your trusted educational platform designed to support students worldwide. Whether you're preparing for Class 10, Class 11, or Class 12, NCsolve offers a wide range of learning resources powered by AI Education.

Our platform is committed to providing detailed solutions, effective study techniques, and reliable content to help you achieve academic success. With our AI-driven tools, you can now access personalized study guides, practice tests, and interactive learning experiences from anywhere in the world.

🔎 Why Choose NCsolve?

At NCsolve, we believe in smart learning. Our platform offers:

• ✅ AI-powered solutions for faster and accurate learning.
• ✅ Step-by-step NCERT Solutions for all subjects.
• ✅ Access to Sample Papers and Previous Year Questions.
• ✅ Detailed explanations to strengthen your concepts.
• ✅ Regular updates on exams, syllabus changes, and study tips.
• ✅ Support for students worldwide with multi-language content.

🌐 Explore Our Websites:

🔹 ncsolve.blogspot.com
🔹 ncsolve-global.blogspot.com
🔹 edu-ai.blogspot.com

📲 Connect With Us:

👍 Facebook: NCsolve
📧 Email: ncsolve@yopmail.com

#NCsolve #EducationForAll #AIeducation #WorldWideLearning #Class10 #Class11 #Class12 #BoardExams #StudySmart #CBSE #ICSE #SamplePapers #NCERTSolutions #ExamTips #SuccessWithNCsolve #GlobalEducation